معرفی روش صحیح ارزیابی میدان‎های الکتریکی و مغناطیسی با فرکانس بی‏ نهایت کم

حامد جلیلیان، کارشناس ارشد رشته بهداشت حرفه ‏ای، دانشگاه علوم پزشکی تهران

محمد رضا منظم، دانشیار گروه بهداشت حرفه ‏ای، دانشگاه علوم پزشکی تهران

 

مقدمه

تجهیزات برقی و خطوط انتقال نیرو با ولتاژهای بالا هر روز به حریم زندگی انسان نزدیک‏تر می‏شوند. بحث و بررسی آثار سوء احتمالی میدان‏های مغناطیسی این منابع بر محیط زیست و ترس از پیدایش بیماری‏های مختلف موجب نگرانی همگانی، و انگیزه تحقیقات در مراکزعلمی جهان گردیده است. میدان‏های الكتریكی و مغناطیسی توسط هرگونه كابل‏كشی یا تجهیزات حامل جریان الكتریكی از قبیل خطوط برق هوایی یا زمینی، سیم ‏كشی منازل، تجهیزات پزشكی، وسایل الكتریكی و ... تولید می‏شوند.

فرآیند صنعتی شدن از جمله روند افزایش قابل توجه وسایل الكتریكی، طیف افراد در معرض میدان‏های الكترومغناطیسی بصورت مواجهه عمومی و شغلی را افزایش داده و بعلت امكان ایجاد اثرات زیانبار بر سلامت افراد از اهمیت قابل توجه ‏ای برخوردار می‏باشد.

یكی از ا نواع میدان‏های الكترومغناطیسی بر اساس رنج فركانس، میدان‏های با فرکانس بی‏نهایت کم ((ELF  می‏باشد.

 ELF قسمتی از امواج رادیویی از طیف امواج غیر یونساز الكترومغناطیسی با گستره فرکانسی   Hz300-3 و با طول موج ‏های   km10 -1 می‏باشد كه جز امواج خیلی بلند به حساب می‏ آیند. این گروه از امواج از دو میدان الکتریکی و مغناطیسی عمود بر هم  که جهت میدان عمود بر جهت انتشار می‏باشد، تشکیل شده است.

میدان‏های الکترومغناطیسی که در اطراف پایانه ‏های تصوری وجود دارند نیز در محدوده فرکانس‏های بی‏نهایت کم و خیلی کم ‏اند.

مهمترین منابع ساخت بشر در ناحیه ELF در فرکانس‏های 50 – 60 هرتز کار می‏کنند.

تا حد زیادی، نگرانی‏ های سلامتی در مواجهه با میدان‏های مغناطیسی با فرکانس‏های قدرت (50-60 هرتز)  است. مطالعات کمی تاثیراتی را در مواجهه با میدان‏های الکتریکی در فرکانس قدرت نشان می‏دهد.

برخی از گزارشات ارایه شده‏، دال بر وجود علایمی  نظیر سردرد، خستگی، کوفتگی بوده است. یوسفی در مطالعه خود علایم افسردگی، پارانویا، وسواس فکری و عملی، حساسیت در روابط بین فردی، اضطراب، پرخاشگری، فوبیا و روان پریشی را روی افراد در مواجهه با میدان مغناطیسی مشاهده کرد(1).

مطالعات متعدد اپیدمیولوژی، رابطه بین مواجهه شغلی و غیر شغلی با میدان‏های نوع ELF  و ریسک سرطان از جمله لوسمی، تومور مغزی و سرطان سینه را نشان داده است(2).

یکی از مسایلی که در مورد این میدان‏ها از اهمیت خاصی برخوردار است اندازه ‏گیری این میدان‏ها بر اساس روش‏ها، روندها و دستگاه ‏های مختلف اندازه ‏گیری آنها است. جهت انتشار میدان‏های الکتریکی و مغناطیسی با هم مختلف بوده و این امر باعث مشکل شدن اندازه‏ گیری دقیق این میدان‏ها با دستگاه ‏های مختلف شده است. از این جهت شناختن نوع و کارکرد دستگاه ‏های اندازه ‏گیری و روش‏های عملی استاندارد برای این امر الزامیست.

با عنایت به مطالب فوق ارزیابی علمی میدان‏های الکتریکی و مغناطیسی با فرکانس بی‏نهایت کم دارای اهمیت بوده و باید مورد توجه قرار گیرند. با توجه به اینکه در ایران مطالعات زیادی در مورد میدان‏های شغلی و محیطیELF  انجام نشده است، این مقاله تلاش دارد برای آشنایی بیشتر با میدان‏های ELF روش علمی ارزیابی این میدان‏ها را بیان کرده و جنبه‏ های مختلف آن همچون منابع، روش‏های اندازه ‏گیری با انواع دستگاه ‏ها، روش‏های عملی استاندارد و راهنماهای مواجهه  را مورد بحث قرار دهد تا دریچه ‏های بیشتری از آشنایی و شناخت باز شود.

 

دانلود فایل PDF

 

خبرنامه

اطلاعات تماسی

تلفن : ۰۲۱۲۲۹۲۴۹۸۷

ایمیل :‌ info [@] safetymmesage [dot] com

درباره پیام ایمنی

فعاليت سايت پیام ایمنی از سال 1382 همزمان با انتشار نشریه پیام ایمنی آغاز گرديد. هدف ما از طراحی اين سايت، ايجاد مرجعی کامل و كارآمد از موضوعات ایمنی، بهداشت، محیط‏ زیست و آتش‏ نشانی، به منظور رفع نياز محققين و علاقمندان در كشور است.


طراحی سایت و طراحی گرافیک توسط استودیو طراحی حاشیه