سیستم مدیریت اورژانس طب كار

محمدرضا طوسی

 

1- مقدمه

اورژانس یا فوریت پزشكی به وضعیتی اطلاق می‌گردد كه در صورت عدم انجام یك اقدام امدادی یا درمانی به موقع، منجر به مرگ یا صدمات جانی شود.

فوریت‌های پزشكی از هیچ جنبه‌ای در چارچوب خاصی محصور نمی‌گردد، بدین معنا كه ممكن است در تمام وضعیت‌های زیر به آن نیاز باشد:

- برای هر فردی در هر شرایطی از نظر سن، جنس، موقعیت اجتماعی، توانایی و وضع سلامت جسمی و روانی
- در هر زمانی (در هر ساعتی از شبانه‌روز)
- در هر مكانی (كارگاه، منزل، محل رفت و آمد، مكان‌های تفریحی و ....)
- در هر وضعیتی (مهیا بودن یا نبودن سیستم اورژانس و . . . )

لازمه پاسخ‌دهی مناسب به این نیاز و از جمله اساسی‌ترین حقوق كاركنان یك صنعت آن است كه محل كار آنها از یك مجموعه منظم، كارا و سریع مدیریت اورژانس برخوردار باشد. این نظام بخشی از سیستم مدیریت HSE محسوب شده و با مدیریت بحران و آمادگی و واكنش در شرایط اضطراری در ارتباط مستقیم می‌باشد.

 

2- مدیریت اورژانس طب كار

اورژانس طب كار به دلیل قداست و حرمتی كه ارزشمندترین سرمایه هر سازمانی یعنی نیروی انسانی آن دارد از اهمیت زیادی برخوردار می‌باشد.

مدیریت اورژانس طب كار باید با آموزش و انتخاب كادر ورزیده و معتقد به كار، ضمن تهیه وسایل و تجهیزات خاص برای هر كارگاه به سازماندهی و برنامه‌ریزی درست و منطقی بپردازد.

سرعت و درستی كار و نیز پیروی از اصول علمی و فنی از الزامات اورژانس طب كار است. رعایت موازین فنی و علمی در این مدیریت آنقدر اهمیت دارد كه ارزش و بازده كار كاملا وابسته به آن است.

مدیر اورژانس طب كار و سایر كاركنان این بخش ضروری است دوره‌های آموزشی لازم را گذرانده و از مهارت كافی برخوردار باشند. كاركنان اورژانس طب كار باید از نظر جسمی، روانی و اجتماعی سالم بوده و آمادگی كافی برای مقابله با موقعیت‌های غیرمنتظره و شرایط اضطراری و پرفشار را داشته باشند.

تقسیم كار در اورژانس طب كار باید بسیار دقیق و حساب شده بوده و حدود وظایف افراد از یكدیگر كاملا مشخص باشد.

در اورژانس همه كارها دارای ارزش حیاتی بوده و باید با دقت و بطور صحیح انجام شود مانند تشكیل پرونده و مستندسازی، جابجایی مجروح، آتل‌بندی، ماساژ خارجی قلب و غیره.

ندانم‌كاری، تداخل در كارها، استفاده نادرست از روش‌ها و ابزارها و اقدامات كم یا زیاد ممكن است تاثیرات منفی در حد مرگ یا معلولیت را برای بیمار یا مصدوم داشته باشد.

اورژانس طب كار امری كاملا تخصصی بوده و رهبری آن باید به عهده كسی باشد كه علاوه بر اطلاعات  پزشكی در زمینه مدیریت، فرآیندهای صنعتی، حوادث شغلی، بیماری‌های ناشی از كار، حوادث غیرمترقبه، روان‌شناسی، ارتباطات و . . . دارای اطلاعات و نگرش وسیعی باشد.

 

بخشی از خدمات اورژانس طب كار به شرح زیر می باشد:

- دسترسی سریع و صحیح به مصدوم یا بیمار
- اقدامات امدادی- درمانی تیم اورژانس بر بالین مصدوم
- انتقال مصدوم به مراكز درمانی
- ارایه خدمات امدادی ویژه در مواقع اضطراری و حوادث غیرمترقبه
- هماهنگی با سایر نهادهای امدادی در خارج از محیط كار
- تحقیقات كاربردی در مورد پیامدهای ناشی از حوادث صنعتی از جمله حوادث شیمیایی و مسمومیت‌های شغلی.

امروزه نیاز به سازماندهی طب کار از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. موارد ذیل دلیلی بر این ادعا می باشند:

- افزایش تعداد و شدت حوادث صنعتی به سبب تغییرات فن‌آوری
- افزایش روزافزون حوادث شیمیایی
- دوری و فاصله زیاد بسیاری از كارخانه‌ها و معادن از مراكز فوریت‌های پزشكی و بیمارستان‌ها
- وضعیت خاص و بسیار حاد مراكز صنعتی در مقابله با بلایای طبیعی
- نقش حساس فوریت‌های پزشكی در شرایط اضطراری (مدیریت بحران)
- مرگ و میر بالا و معلولیت‌های دایمی ناشی از تصادفات رانندگی (هنگام رفت و آمد به محل كار)
- افزایش موارد بیماران اورژانسی در بین كاركنان صنایع (سكته‌های قلبی، مغزی و ....)
- نارسایی‌های مربوط به اورژانس عمومی و عدم آشنایی کافی با اورژانس طب كار
- احتمال بروز جنگ، بمباران هوایی و اصابت موشك به صنایع به عنوان اهداف نظامی دشمن.

 

3- اهداف اورژانس طب كار

موارد زیر از اهداف اورژانس طب کار به شمار می روند:

- تشخیص، احیا، تثبیت، ارزیابی و مراقبت كامل از مصدومان و بیماران
- پیگیری مناسب و ارجاع مصدومان و بیماران در صورت لزوم
- مدیریت بخش امداد و كمك‌های اولیه
- كنترل قبل از بیمارستان در مورد بیماران و مصدومان بدحال
- آموزش مستقیم به مصدومان و بیماران برای پیشگیری از عوارض مصدومیت و بیماری
- شركت در طراحی و اجرای برنامه‌های «مدیریت بحران»
- آموزش مداوم كاركنان بخش اورژانس با توجه به تغییرات فرآیند كار
- مشاركت در برنامه‌های آموزش امداد و كمك‌های اولیه كاركنان
- تحقیق و پژوهش در مورد حوادث صنعتی و ارتقای فرهنگ پیشگیری.

 

بدیهی است دستیابی به اهداف فوق اقتصاد جامعه را متحول می‌سازد، به طوری که کاهش موثری در موارد ذیل حاصل می‌گردد:

- عوارض و پیامدهای پرهزینه حوادث شغلی
- میزان بستری شدن در بیمارستان
- بار مراكز درمانی سرپایی
- مدت مرخصی استعلاجی
- میزان مرگ و میر و معلولیت‌های دایمی كاركنان

 

4- طراحی سیستم اورژانس طب كار

در طراحی یک سیستم اورژانس طب کار لازم است موارد ذیل مدنظر قرار گیرند:

- تعداد كاركنان
- ماهیت خطر و میزان ریسک (ریسک کم، ریسک متوسط، ریسک زیاد)
- موقعیت جغرافیایی (دوری از شهر، راه‌های صعب‌العبور، مناطق كویری و ....)
- پراكندگی عملیات صنعتی (عملیات در كارگاه‌های متعدد و با پراكندگی زیاد)
- فعالیت‌های خارج از كارخانه (ماموریت‌ها)
- شرایط اقلیمی (مناطق بسیار سرد، گرم و مرطوب، احتمال جاری شدن سیل و ....)
- ماهیت خطر در كارخانه‌های مجاور
- نزدیكی با انبار سوخت و نظایر آنها
- موقعیت ژئوپلیتیكی مانند واقع شدن در نزدیكی مرزهای بین‌المللی.

خطراتی كه جان كاركنان را در صنایع مختلف، معادن زیرزمینی و روباز، پالایشگاه‌ها، مجتمع‌های پتروشیمی و نظایر آنها تهدید می‌كند، ایجاب می‌نماید كه مدیریت اورژانس طب كار بطور اصولی و اساسی در جهت تدارك وسایل لازم، نحوه نگهداری و چگونگی قرار دادن آنها در دسترس كاركنان مصدوم یا بیمار، برنامه مشخصی را طرح‌ریزی و اجرا نماید. بخشی از این تجهیزات و وسایل عبارتند از:

- اتاق كمك‌های اولیه و وسایل ضروری
- جعبه كمك‌های اولیه برای كارگاه‌ها
- كیف قابل حمل كمك‌های اولیه
- آمبولانس مجهز
- وسایل مخصوص امدادگری و ورود به صحنه حادثه
- وسایل حفاظت فردی برای امدادگران
- وسایل حفاظت فردی برای مصدومان.

 

5- نتیجه گیری

حادثه ممكن است برای هر فردی در هر موقعیت شغلی، اجتماعی، سنی، اقتصادی و در هر زمان و مكانی بوجود آید. به تعبیر دیگر انسان ممكن است در هر لحظه از شبانه‌روز به فوریت‌های پزشكی نیازمند باشد. در مراكز صنعتی نیز به چنین سیستمی نیاز است كه با فرآیندی كاملا مشخص این خدمات را در اسرع وقت و به خوبی ارایه دهد و موارد زیر را مبنای كار خود قرار دهد:

1- تعهد مدیریت ارشد نسبت به امداد و كمك‌های اولیه
2- تاكید بر ارتقای فرهنگ پیشگیری
3- ارتقای فرهنگ اطلاع‌رسانی
4- انگیزه و آرمان كمك‌رسانی صحیح به كاركنان
5- حضور سریع در صحنه حادثه
6- تدارك وسایل و تجهیزات لازم
7- مجهز شدن امدادگران به دانش روز
8- پژوهش كاربردی و نیاز سنجی مداوم برای بهبود كمی و كیفی خدمات اورژانس طب كار
9- تاكید بر آموزش امداد و كمك‌های اولیه برای كلیه كاركنان.

درك صحیح اورژانس طب كار، كارایی و ثمربخشی آن را افزایش داده و مسوولیت، اختیار و توان كاركنان این بخش را روشن خواهد كرد.

 

 

 

 

خبرنامه

اطلاعات تماسی

تلفن : ۰۲۱۲۲۹۲۴۹۸۷

ایمیل :‌ info [@] safetymmesage [dot] com

درباره پیام ایمنی

فعاليت سايت پیام ایمنی از سال 1382 همزمان با انتشار نشریه پیام ایمنی آغاز گرديد. هدف ما از طراحی اين سايت، ايجاد مرجعی کامل و كارآمد از موضوعات ایمنی، بهداشت، محیط‏ زیست و آتش‏ نشانی، به منظور رفع نياز محققين و علاقمندان در كشور است.


طراحی سایت و طراحی گرافیک توسط استودیو طراحی حاشیه